Sri Dasam Granth Sahib — Page 1131 (hindi)
ਕੈ ਇਹ ਆਜੁ ਬੋਲਿ ਰਤਿ ਕਰਿਯੈ ॥
क्या आज यह बात प्रेम से कहनी चाहिए?
ਕੈ ਉਰ ਮਾਰਿ ਕਟਾਰੀ ਮਰਿਯੈ ॥੫॥
क्या छाती पर कटार मारकर मर जाना चाहिए?
ਲਹਿ ਸਹਚਰਿ ਇਕ ਹਿਤੂ ਬੁਲਾਈ ॥
एक सहेली को प्रेम से बुलाया।
ਚਿਤ ਕੀ ਬ੍ਰਿਥਾ ਤਾਹਿ ਸਮਝਾਈ ॥
मन की व्यथा उसे समझाई।
ਮੇਰੀ ਕਹੀ ਮੀਤ ਸੌ ਕਹਿਯਹੁ ॥
मेरी बात अपने मित्र से कह देना।
ਜੋ ਮੁਰਿ ਆਸ ਜਿਯਨ ਕੀ ਚਹਿਯਹੁ ॥੬॥
जो मेरी आशाओं को चाहते हैं।
ਦੋਹਰਾ ॥
दोहरा।
ਸੁਨਿ ਆਤੁਰ ਬਚ ਕੁਅਰਿ ਕੇ ਸਖੀ ਗਈ ਤਹ ਧਾਇ ॥
राजकुमारी की व्याकुल बातें सुनकर सहेली दौड़कर वहाँ गई।
ਤਾਹਿ ਭਲੇ ਸਮੁਝਾਇ ਕੈ ਇਹ ਉਹਿ ਦਯੋ ਮਿਲਾਇ ॥੭॥
उसे अच्छी तरह समझाकर राजा से मिला दिया।
ਅੜਿਲ ॥
अड़िल।
ਮਨ ਭਾਵੰਤਾ ਮੀਤੁ ਕੁਅਰਿ ਜਬ ਪਾਇਯੋ ॥
जब कुमारी को अपनी मनपसंद सखी मिल गई।
ਲਖਿ ਛਬਿ ਲੋਲ ਅਮੋਲ ਗਰੇ ਸੋ ਲਾਇਯੋ ॥
उसकी सुंदरता देखकर उसे गले से लगा लिया।
ਲਪਟਿ ਲਪਟਿ ਦੋਊ ਜਾਹਿ ਤਰੁਨ ਮੁਸਕਾਇ ਕੈ ॥
दोनों एक-दूसरे से लिपट गए और तरुण मुस्कुराए।
ਹੋ ਕਾਮ ਕੇਲ ਕੀ ਰੀਤਿ ਪ੍ਰੀਤਿ ਉਪਜਾਇ ਕੈ ॥੮॥
प्रेम उत्पन्न करके काम-क्रीड़ा की रीति निभाई।
ਤਬ ਲੌ ਰਾਜਾ ਗ੍ਰਿਹ ਰਾਨੀ ਕੇ ਆਇਯੋ ॥
तब राजा रानी के घर आए।
ਆਦਰ ਅਧਿਕ ਕੁਅਰਿ ਕਰਿ ਮਦਰਾ ਪ੍ਰਯਾਇਯੋ ॥
कुमारी ने बड़े आदर से मदिरा पिलाई।
ਗਿਰਿਯੋ ਮਤ ਹ੍ਵੈ ਨ੍ਰਿਪਤਿ ਖਾਟ ਪਰ ਜਾਇ ਕੈ ॥
राजा मदहोश होकर खाट पर जा गिरा।
ਹੋ ਤਬ ਹੀ ਤੁਰਤਹਿ ਲਿਯ ਤ੍ਰਿਯ ਜਾਰ ਬੁਲਾਇ ਕੈ ॥੯॥
तब तुरंत स्त्री ने जार (प्रेमी) को बुला लिया।
ਨ੍ਰਿਪ ਕੀ ਛਤਿਯਾ ਊਪਰ ਅਪਨੀ ਪੀਠਿ ਧਰਿ ॥
राजा की छाती पर अपनी पीठ रखकर।
ਕਾਮ ਕੇਲ ਦ੍ਰਿੜ ਕਿਯ ਨਿਜੁ ਮੀਤੁ ਬੁਲਾਇ ਕਰਿ ॥
अपने मित्र को बुलाकर काम-क्रीड़ा को दृढ़ किया।
ਮਦਰਾ ਕੇ ਮਦ ਛਕੇ ਨ ਕਛੁ ਰਾਜੇ ਲਹਿਯੋ ॥
मदिरा के नशे में चूर राजा को कुछ समझ नहीं आया।
ਹੋ ਲੇਤ ਪਸ੍ਵਾਰੇ ਭਯੋ ਨ ਕਛੁ ਮੁਖ ਤੇ ਕਹਿਯੋ ॥੧੦॥
वह पसार गया और मुख से कुछ भी नहीं कह सका।
ਕਾਮ ਭੋਗ ਕਰਿ ਤ੍ਰਿਯ ਪਿਯ ਦਯੋ ਉਠਾਇ ਕੈ ॥
काम-क्रीड़ा करके स्त्री ने प्रियतम को उठा दिया।
ਮੂੜ ਰਾਵ ਕਛੁ ਭੇਦ ਨ ਸਕਿਯੋ ਪਾਇ ਕੈ ॥
मूर्ख राजा कुछ भी भेद नहीं जान सका।
ਇਹ ਛਲ ਛੈਲੀ ਛੈਲ ਸੁ ਛਲਿ ਪਤਿ ਕੌ ਗਈ ॥
यह छलिया स्त्री, छलिया पुरुष के साथ चली गई।
ਹੋ ਸੁ ਕਬਿ ਸ੍ਯਾਮ ਇਹ ਕਥਾ ਤਬੈ ਪੂਰਨ ਭਈ ॥੧੧॥
कवि श्याम कहते हैं, तब यह कथा पूर्ण हुई।
ਇਤਿ ਸ੍ਰੀ ਚਰਿਤ੍ਰ ਪਖ੍ਯਾਨੇ ਤ੍ਰਿਯਾ ਚਰਿਤ੍ਰੇ ਮੰਤ੍ਰੀ ਭੂਪ ਸੰਬਾਦੇ ਦੋਇ ਸੌ ਸਤਾਈਵੋ ਚਰਿਤ੍ਰ ਸਮਾਪਤਮ ਸਤੁ ਸੁਭਮ ਸਤੁ ॥੨੨੭॥੪੩੧੩॥ਅਫਜੂੰ॥
इति श्री चरित्र पाख्यान त्रिया चरित्र मंत्रि भूप सम्वाद द्विसौ सत्ताईसवाँ चरित्र समाप्त। शुभम्।
ਚੌਪਈ ॥
चौपाई।
ਉਤਰ ਦੇਸ ਨ੍ਰਿਪਤਿ ਇਕ ਰਹਈ ॥
उत्तर देश में एक राजा रहता था।
ਬੀਰਜ ਸੈਨ ਜਾ ਕੋ ਜਗ ਕਹਈ ॥
जिसे संसार वीरज सैन कहता था।
ਬੀਰਜ ਮਤੀ ਤਵਨ ਬਰ ਨਾਰੀ ॥
वीरज मति उसकी पत्नी थी।
ਜਾਨਕ ਰਾਮਚੰਦ੍ਰ ਕੀ ਪ੍ਯਾਰੀ ॥੧॥
जो रामचन्द्र जी की प्यारी थी।
ਅਧਿਕ ਕੁਅਰ ਕੋ ਰੂਪ ਬਿਰਾਜੈ ॥
कुमारी का रूप बहुत सुशोभित था।
ਰਤਿ ਪਤਿ ਕੀ ਰਤਿ ਕੀ ਛਬਿ ਲਾਜੈ ॥
कामदेव की सुंदरता को भी लज्जित करता था।
ਜੋ ਅਬਲਾ ਤਾ ਕੋ ਲਖਿ ਜਾਈ ॥
जो अबला (स्त्री) उसे देखती थी।
ਲਾਜ ਸਾਜ ਤਜਿ ਰਹਤ ਬਿਕਾਈ ॥੨॥
वह लज्जा और आभूषण त्यागकर बिक जाती थी।
ਦੋਹਰਾ ॥
दोहरा।
ਏਕ ਸਾਹ ਕੀ ਪੁਤ੍ਰਿਕਾ ਜਾ ਕੋ ਰੂਪ ਅਪਾਰ ॥
एक शाहजादे की पुत्री जिसका रूप अपार था।
ਨਿਰਖਿ ਮਦਨ ਜਾ ਕੋ ਰਹੈ ਨ੍ਯਾਇ ਚਲਤ ਸਿਰ ਝਾਰਿ ॥੩॥
उसे देखकर कामदेव भी न्याय छोड़कर सिर झटकता था।
ਅੜਿਲ ॥
अड़िल।
ਏਕ ਦਿਵਸ ਵਹੁ ਰਾਇ ਅਖੇਟ ਸਿਧਾਇਯੋ ॥
एक दिन वह राजा शिकार खेलने चला गया।
ਊਚ ਧੌਲਹਰ ਠਾਢਿ ਕੁਅਰਿ ਲਖਿ ਪਾਇਯੋ ॥
ऊँचे महल में खड़ी कुमारी ने उसे देखा।
ਤਰੁਨਿ ਸਾਹੁ ਕੀ ਸੁਤਾ ਰਹੀ ਉਰਝਾਇ ਕੈ ॥
शाहजादे की वह तरुण पुत्री उलझी हुई थी।
ਹੋ ਹੇਰਿ ਨ੍ਰਿਪਤਿ ਕੀ ਪ੍ਰਭਾ ਸੁ ਗਈ ਬਿਕਾਇ ਕੈ ॥੪॥
राजा की शोभा देखकर वह बिक गई।
ਚੌਪਈ ॥
चौपाई।
ਤਹੀ ਠਾਢਿ ਇਕ ਚਰਿਤ ਬਨਾਇਸਿ ॥
वहीं खड़ी होकर उसने एक खेल रचा।
ਡੋਰਿ ਬਡੀ ਕੀ ਗੁਡੀ ਚੜਾਇਸਿ ॥
एक बड़ी डोर से पतंग चढ़ाई।
ਤਾ ਮੈ ਇਹੈ ਸੰਦੇਸ ਪਠਾਵਾ ॥
उसमें यह संदेश भेजा।